شرح دعای روز هفتم ماه مبارک رمضان

08:51 - 1398/02/23

چکیده: دعا و نیایش پلی زیباست که ارتباط بین معبود و مخلوق را بهبود می بخشد.

دعای روز هفتم ماه مبارک رمضان

بسم الله الرحمن الرحیم

دعای روز هفتم ماه مبارک رمضان

اللهمّ اعنّی فیهِ علی صِیامِهِ و قیامِهِ......خدایا یاری کن مرا در این روز بر روزه گرفتن و عبـادت

وجَنّبنی فیهِ من هَفَواتِهِ وآثامِهِ .............و برکنارم دار در آن از لغزش و گناهان

وارْزُقْنی فیهِ ذِکْرَکَ بِدوامِهِ .............و روزیم کن در آن یادت را برای همیشه

بتوفیقِکَ یا هادیَ المُضِلّین...........به توفیق خودت ای راهنمای گمراهان».[1]

فراز اول دعا: خدایا توفیق روزه داری و عبادتت را نصیبم نما
در روز هفتم ماه مبارک رمضان به سوی آستان دوست دست به دعا و استغاثه بر می داریم و از حضرت حق توفیق روز داری و عبادتش را مسئلت می نمایم. اگر انسان به واقع به ارزش و اهمیت عبادت و بندگی خدای متعال واقف باشد، زندگی خود را به گونه ای سامان می دهد که رنگ بوی بندگی حق تعالی را داشته باشد، هر چند عده ای از انسان ها به واسطه غرق شدن در آمال و آرزو های مادی و دنیوی حوصله و وقت بندگی باری تعالی را ندارد، ولی خدای متعال هدف خلقت ایشان را موضوع عبودیت  بندگی معرفی می نماید. «وَ ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلاَّ لِيَعْبُدُونِ؛[ذاریات/56] جن و انس را جز براى پرستش خود نيافريده ‏ام». البته نباید از یاد بُرد که عبادت و بندگی خدای متعال، شب زنده داری و روزه داری تنها به رعایت آداب ظاهری آن نیست بلکه همه این اعمال عبادی باید به گونه ای در سبک و سیاق زندگی انسان تأثیرداشته باشد که موجب تعالی روح انسان و قرب او به سوی باری تعالی باشد، در روایتی از کتاب شریف نهج البلاغه از کسانی که تنها به صورت ظاهری عبادت توجه دارند این چنین مذمت می شود:  «كَمْ مِنْ صَائِمٍ لَيْسَ لَهُ مِنْ صِيَامِهِ إِلَّا الْجُوعُ وَ الظَّمَأُ وَ كَمْ مِنْ قَائِمٍ لَيْسَ لَهُ مِنْ قِيَامِهِ إِلَّا السَّهَرُ وَ الْعَنَاء؛[2]چه بسا روزه ‏دارى كه از روزه ‏اش جز گرسنگى و تشنگى بهره ‏اى ندارد و چه بسا شب زنده‏ دارى كه از نمازش جز بي خوابى و سختى سودى نمى ‏برد».

فواید و آثار برجسته ی روزه داری
«اللهمّ اعنّی فیهِ علی صِیامِهِ؛ خدایا یاری کن مرا در این روز بر روزه گرفتن».
شاید اگر بسیاری از افراد به فواید و آثار روزه داری در دنیا واقف بودند هیچ گاه حاضر نمی شدند حتی یک روز از ماه مبارک رمضان از ایشان فوت شود، به راستی که بر اساس آموزه های روایی نمی توان حد و اندازه ای برای ارزش و جایگاه این عمل عبادی مشخص نمود چرا که در روایتی از کتاب شریف من لا یحضره الفقیه از پیامبر اکرم(صلی الله علیه و اله) این چنین نقل شده است «قَالَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى الصَّوْمُ لِي وَ أَنَا أَجْزِي بِه‏؛[3] خداوند تبارک و تعالی می فرماید روزه براى من است و من پاداش آن را مى ‏دهم».

1-روزه سپر آتش جهنم: نجات از آتش هولناک جهنم و گرمای طاقت فرسای آن و  فرار از تشنگی و گرسنگی شب و روز جهنم چیزی نیست که تنها در قالب آرزو و دعا محصل گردد، بلکه دست یابی به این مهم نیازمند اطاعت پذیری و انقیاد کامل در برابر اوامر الهی دارد. از جمله این اوامر به جا آوردن روزه در ایام خاص است. .«يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الصِّيامُ كَما كُتِبَ عَلَى الَّذينَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ، أَيَّاماً مَعْدُوداتٍ فَمَنْ كانَ مِنْكُمْ مَريضاً أَوْ عَلى‏ سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِنْ أَيَّامٍ أُخَر»[سوره بقره، آیات183و184] اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد، روزه داشتن بر شما مقرر شد، هم چنان كه بر كسانى كه پيش از شما بوده ‏اند مقرر شده بود، تا پرهيزگار شويد. روزهايى معدود. هر كس كه از شما بيمار يا در سفر باشد، به همان تعداد از روزهاى ديگر روزه بدارد». در کتاب شریف کافی از پیامبراکرم(صلی الله علیه و اله) روزه سپر آتش جهنم معرفی شده است. «الصَّوْمُ جُنَّةٌ مِنَ النَّار؛[4] روزه سپر آتش (جهنم) است. به این معنا که بواسطه روزه گرفتن انسان از آتش جهنم در امان خواهد بود. و همچنین در روایت دیگری از کتاب شریف مصباح الشریعه از امام صادق(علیه السلام) نقل شده است: «اَلصَّومُ جُنَّةٌ مِن آفاتِ الدُّنيا وَ حِجابٌ مِن عَذابِ الآخِرَةِ؛[5]روزه سپرى است از آفت هاى دنيا و پرده اى است از عذاب آخرت».

2-روزه مجوز ورود به بهشت: دخول در بهشت زیبای خداوند متعال نیز همانند نجات از جهنم نیازمند اطاعت و بندگی خدای متعال و امتثال اوامر الهی دارد. در روایتی از کتاب معانی الاخبار از پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله و سلم) نقل شده است «قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص إِنَّ لِلْجَنَّةِ بَاباً يُدْعَى الرَّيَّانَ لَا يَدْخُلُ مِنْهُ إِلَّا الصَّائِمُونَ..؛[6] براى بهشت درى است ‏بنام (ريان) كه از آن فقط روزه داران وارد مى ‏شوند». همچنین در روایت دیگری از کتاب بحار الانوار به نقل از پیامبر اکرم(صلی الله علیه و اله)این چنین نقل شده است: «مَنْ مَنَعَهُ الصَّوْمُ مِنْ طَعَامٍ يَشْتَهِيهِ كَانَ حَقّاً عَلَى اللَّهِ أَنْ يُطْعِمَهُ مِنْ طَعَامِ الْجَنَّةِ وَ يَسْقِيَهُ مِنْ شَرَابِهَا؛[7]كسى كه روزه او را از غذاهاى مورد علاقه ‏اش باز دارد برخداست كه به او از غذاهاى بهشتى بخورانند و از شرابهاى بهشتى به او بنوشاند».

فراز دوم دعا: خدایا مرا از لغزش و گناه دور کن
«وجَنّبنی فیهِ من هَفَواتِهِ وآثامِهِ ....و برکنارم دار در آن از لغزش و گناهان».

آنچه مسلم است روزه ای می تواند موجب نجات انسان و خلاصی او از آتش جهنم گردد که مانع ارتکاب انسان به گناهان و آلودگی های اخلاقی باشد. بی جهت نیست وقتی در روایات سخن از روزه به میان می آید همگان را به روزه ی کاملی که تمام اعضاء و جوارح انسان روزه باشند تشویق می نمایند. در روایتی از کتاب بحار الانوار از امام علی(علیه السلام) این چنین نقل شده است: «الصِّيَامُ اجْتِنَابُ الْمَحَارِمِ كَمَا يَمْتَنِعُ الرَّجُلُ مِنَ الطَّعَامِ وَ الشَّرَاب؛[8]روزه پرهيز از حرامها است همچنانكه شخص از خوردنى و نوشيدنى پرهيز مى ‏كند». همچنین در روایت دیگری ازکتاب کافی از امام صادق نقل شده است: « إِذَا صُمْتَ فَلْيَصُمْ سَمْعُكَ وَ بَصَرُكَ وَ شَعْرُكَ وَ جِلْدُك؛[9] آنگاه كه روزه مى ‏گيرى بايد چشم و گوش و مو و پوست تو هم روزه ‏دار باشند.«يعنى از گناهان پرهيز كند.»

فراز سوم دعا: خدایا ذکر مداوم را روزیم نما
وارْزُقْنی فیهِ ذِکْرَکَ بِدوامِهِ .....و روزیم کن در آن یادت را برای همیشه

در روایتی از کتاب شریف کافی از امام صادق(علیه السلام) نقل شده است:« هر چیزی حدی دارد که در آن جا به پایان می رسد مگر یاد خدا که حدی پایان پذیر ندارد. خداوند عزوجل فرایض را واجب کرد و هر که آن ها را به جای آورد، همان حد آن هاست... مگر ذکر، که خدای عزوجل به اندک آن، رضایت نداده و حدی که در آن جا، پایان پذیرد، برایش قرار نداده است، سپس این آیه را تلاوت کرد: يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا اذْكُرُوا اللَّهَ ذِكْراً كَثيراً، وَ سَبِّحُوهُ بُكْرَةً وَ أَصيلاً؛[احزاب/آیات42و41] اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد، خدا را فراوان ياد كنيد و هر بامداد و شبانگاه تسبيحش گوييد» [10]

مراتب ذکر: ذکر، دارای مراتب مختلفی است که از ذکر لفظی شروع و تا انقطاع کامل و رسیدن به قرب حق، ادامه پیدا می کند.

1-ذکر لفظی: اولین مرتبه ذکر، ذکر لفظی است که انسان با تکرار الفاظ و اذکار مخصوصی، یاد و نام خدای متعال را بر زبان جاری نموده و در حین ذکر لفظی، زبان را از اعمال و گناهانی چون: غیبت، تهمت، دروغ و... باز می دارد و زمینه رسیدن به مراحل بالاتر را فراهم می سازد.
2-ذکر قلبی: در این مرحله یاد و نام خدای قادر مطلق، از کانون قلب انسان ذاکر، جریان و سریان پیدا نموده، روح و روان او را صیقل می دهد.

سخن آخر: در پایان خدای متعال را اسماء حسنایش قسم می دهیم که ما در زمره ی یهترین ذاکران و متقیان درگاهش قرار دهد.

پی نوشت ها:

[1].إقبال الأعمال: (ط - القديمة)، ج‏1، ص132.
[2]. نهج البلاغه:(صبحی صالح) ص 495 ، حكمت 145.
[3]. من لا یحضره الفقیه ج 2 ، ص 75 ، ح 1773.
[4]. كافى(ط-الاسلامیه) ج 4، ص 62 ، ح 1 - تحف العقول ص 258.
[5]. مصباح الشریعه ص 135؛ مستدرك الوسائل و مستنبط المسایل ج 7 ، ص369، ح8441.
[6]. معانی الاخبار ص 409 ، ح 90.
[7]. بحار الانوار(ط-بیروت) ج 40 ، ص 331 ، ح 13.
[8]. بحار الانوار(ط-بیروت) ج 93، ص 294، ح 21.
[9]. الكافى(ط-الاسلامیه): ج 4، ص 87، ح 1.
[10]. الکافی کلینی، ج۲، ص۴۹۸.

Plain text

  • تگ‌های HTML مجاز:
  • آدرس صفحات وب و آدرس‌های پست الکترونیکی بصورت خودکار به پیوند تبدیل می‌شوند.
  • خطوط و پاراگراف‌ها بطور خودکار اعمال می‌شوند.
لطفا پاسخ سوال را بنویسید.
این سایت با نظارت اداره تبلیغ اینترنتی معاونت تبلیغ حوزه های علمیه فعالیت نموده و تمامی حقوق متعلق به این اداره می باشد.