حکم قطع نماز به خاطر اجابت مادر

08:15 - 1395/01/11

چکیده:با این توجه به اهمیت وقام والدین، شاید این سوال به ذهن برسد که اگر پدر و مادر فرزندشان را صدا بزنند و فرزند در نماز باشد، تکلیف فرزند در پاسخگویی به والدین، خصوصا مادر چیست؟

حکم احترام مادر

مادر تنها واژه تکرار نشدنی در این عالم است که هر بار انسان با شنیدن این کلمه روح تازه ای در وجودش دمیده می شود.
اسلام سفارشات فراوانی به محبت به والدین، خصوصا مادر کرده است. روایات فراوانی در اینباره وجود دارد که به ذکر چند نمونه بسنده می کنم.
سيد قطب در تفسير فى ظلال حديثى به اين مضمون از پيامبر (صلى اللّه عليه و آله و سلّم) نقل مى كند: «مردى مشغول طواف بود و مادرش را بر دوش گرفته طواف مى‏ داد، پيامبر
(صلی الله علیه و آله) را در همان حال مشاهده كرد عرض كرد آيا حق مادرم را با اين كار انجام دادم، فرمود: نه حتى جبران يكى از ناله‏ هاى او را (به هنگام وضع حمل) نمى‏ كند».[1] 
خوب حتما درباره مقام مادر و سهم بیشتر مادر نسبت به پدر در محبت و احترام روایاتی شنیده اید، از جمله این روایت که  امام باقر (علیه السلام) می فرماید:
«حضرت موسی بن عمران (سلام الله علیه) سه بار به خدا عرض کرد: پروردگارا! به من توصیه ای کن! خدای سبحان در هر سه بار فرمود: تو را به خودم سفارش می کنم؛ آنگاه عرض کرد: پروردگارا! مرا سفارش کن. فرمود تو را به مادرت سفارش می کنم. باز گفت: پروردگارا! مرا سفارش کن. فرمود: تو را به مادرت سفارش می کنم. باز گفت پروردگارا! مرا سفارش کن. فرمود: تو را به پدرت سفارش می کنم.
امام باقر (علیه السلام) افزود: از همین رو گفته می شود حق مادر از نیکی، دو سوم و برای پدر یک سوم است».[2] 
با این توجه به اهمیت مقام والدین، شاید این سوال به ذهن برسد که اگر پدر و مادر فرزندشان را صدا بزنند و فرزند در نماز باشد، تکلیف فرزند در پاسخگویی به والدین، خصوصا مادر چیست؟
ما دو روایت در اینباره داریم که ابتدا آنها را نقل کنم و بعد حکم شرعی مسئله را بیان می کنم.

روایت اول: «اگر شخصي در نماز باشد و پدرش او را صدا كند، در پاسخ تسبيح گويد و اگر مادرش او را صدا زد صراحتا پاسخ دهد».[3]

روایت دوم: «اگر در نماز مستحبي پدرت تو را خواند، نماز را قطع نكن و اگر مادرت صدا زد نماز را قطع كن و پاسخ بده».[4]

توضیح: درست است که روایت اول به صورت مطلق آمده و شامل همه نماز ها (واجب و مستحب) می شود، اما در روایت دوم نماز را مقیّد به مستحب کرد و نماز واجب را خارج از حکم کرد.
حال داستان مادر چیست، یا محبت و زود رنج بودن اوست یا به خاطر جایگاهی که دارد و باید احترام ویژه شود، به هر هر حال روایت این امتیاز را برای مادر قائل شده است.
البته همانطور که می دانیم شکستن نماز مستحبی بدون دلیل هم اشکالی ندارد، اما حکم نماز واجب فرق می کند.[5]

شکستن نماز برای اجابت پدر و مادر 

س: اگر زمانى که مشغول نماز هستیم پدر یا مادر ما را صدا بزند، آیا مى توان نماز واجب را شکست، و پاسخ آنها را داد؟
ج: اشکال دارد، مگر در مواردى که کار بسیار ضرورى باشد.[6]
--------------------------------------------
پی نوشت:
[1]. تفسیر نمونه، مکارم شیرازی، ج۱۲، ص۱۸۰.
[2]. «قَالَ‏ مُوسَى‏ بْنُ‏ عِمْرَانَ‏ يَا رَبِ‏ أَوْصِنِي‏ قَالَ‏ أُوصِيكَ بِي فَقَالَ يَا رَبِّ أَوْصِنِي قَالَ أُوصِيكَ بِي ثَلَاثاً قَالَ يَا رَبِّ أَوْصِنِي قَالَ أُوصِيكَ بِأُمِّكَ قَالَ يَا رَبِّ أَوْصِنِي قَالَ أُوصِيكَ بِأُمِّكَ قَالَ أَوْصِنِي قَالَ أُوصِيكَ بِأَبِيكَ قَالَ فَكَانَ يُقَالُ لِأَجْلِ ذَلِكَ إِنَّ لِلْأُمِّ ثُلُثَيِ الْبِرِّ وَ لِلْأَبِ الثُّلُثَ» الأمالي، ابن بابويه، محمد بن على‏، شیخ صدوق، تاريخ وفات مؤلف: 381 ق‏، محقق / مصحح: ندارد، موضوع: گوناگون‏، زبان: عربى‏، تعداد جلد: 1، ناشر: كتابچى‏، مكان چاپ: تهران‏، ص 511.
[3]. «إِنَّ الرَّجُلَ إِذَا كَانَ فِي الصَّلَاةِ فَدَعَاهُ الْوَالِدُ فَلْيُسَبِّحْ فَإِذَا دَعَتْهُ‏ الْوَالِدَةُ فَلْيَقُلْ‏ لَبَّيْكِ» وسائل الشيعة، شيخ حر عاملى، محمد بن حسن‏، تاريخ وفات مؤلف: 1104 ق‏، محقق / مصحح: مؤسسة آل البيت عليهم السلام‏، موضوع: جوامع روايى‏، زبان: عربى‏، تعداد جلد: 30، ناشر: مؤسسة آل البيت عليهم السلام‏، مكان چاپ: قم‏، ج7، ص 256.
[4]. «إِذَا كُنْتَ‏ فِي‏ صَلَاةِ التَّطَوُّعِ‏ فَإِنْ‏ دَعَاكَ‏ وَالِدُكَ فَلَا تَقْطَعْهَا وَ إِنْ دَعَتْكَ وَالِدَتُكَ فَاقْطَعْهَا» مستدرك الوسائل و مستنبط المسائل‏، نورى، حسين بن محمد تقى‏، تاريخ وفات مؤلف: 1320 ق‏، محقق / مصحح: مؤسسة آل البيت عليهم السلام‏، موضوع: جوامع روايى‏، زبان: عربى‏، تعداد جلد: 28، ناشر: مؤسسة آل البيت عليهم السلام‏، مكان چاپ: قم‏، ج۱۵، ص۱۸۱.
[5]. سایت حضرت آیت الله مکارم شیرازی.
[6]. سایت حضرت آیت الله مکارم شیرازی.

 

امتیاز: 
Average: 3.5 (2 votes)

Plain text

  • تگ‌های HTML مجاز:
  • آدرس صفحات وب و آدرس‌های پست الکترونیکی بصورت خودکار به پیوند تبدیل می‌شوند.
  • خطوط و پاراگراف‌ها بطور خودکار اعمال می‌شوند.
لطفا پاسخ سوال را بنویسید.

مطالب تصادفی

این سایت با نظارت اداره تبلیغ اینترنتی معاونت تبلیغ حوزه های علمیه فعالیت نموده و تمامی حقوق متعلق به این اداره می باشد.
Online: 242