صادقین چه کسانی هستند؟

12:01 - 1393/12/25
چکیده: از جمله مهمترین و زیباترین آموزه‌های قرآنی سفارش به تقوای الهی در زندگی است که ثمرات و برکات ارزشمندی همچون دستیابی به رضایت پروردگار عالم و برون رفت از سختی هاو مشکلات را به دنبال دارد و از جمله نکات بسیار مهمی که در فرهنگ قرآن به آن سفارش و تأکید فراوان شده بودن با صادقین است که در تفسیر و تبین معنایی صادقین در روایات حضرات معصومین (علیهم السلام) معرفی شده‌اند.»
اهل بیت (ع)

رهروان ولایت ـ بِسْمِ اللَّـهِ الرَّ‌حْمَـنِ الرَّ‌حِيمِ

«يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَ كُونُوا مَعَ الصَّادِقينَ؛[توبه/119] اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد، از خداى پروا كنيد و با راستگويان باشيد.»

شرح نکته ها و پیام ها

نکته اول: سفارش به تقوا و پارسایی

از جمله مهمترین آموزه‌های قرآنی که در تربیت و اصلاح اخلاقی انسانها نقش عمده‌ای ایفا می‌نماید خویشتن‌داری و تقوای درونی است. تا انسان به این نیروی درونی مجهز نباشد توان بیرونی به حال او سودی نخواهد بخشید.  از این رو در فرهنگ قرآن موضوع تقوای الهی از  جمله مهمترین تأکیدات خدای متعال به حساب می‌آید. در تعریف تقوی لغت شناسان آن را این چنین معنا نموده‌اند:

تقوا در اصطلاح عبارت است از نگه داشتن نفس از خطری که سعادت و کمال انسان را تهدید می‌کند[1] درقرآن کریم واژه تقوا و مشتقات آن بیش از 230 بار به کارگرفته شده است در این میان حدود 16 مورد آن به صورت امر و فرمان الهی است که با لفظ «اتقوا» بیان شده است این کثرت اهتمام قرآن مجید به این آموزه  دینی حاکی از اهمیت و جایگاه ممتاز آن در تربیت اخلاقی افراد دارد.

آثار و نتایج تقوا در زندگی

شاید به جرأت بتوان گفت که کمتر آموزه‌ی قرآنی را می‌توان یافت که به اندازه تقوای الهی ثمره و برکت را به دنبال داشته باشد. چرا که نیل به اهداف والای سعادت و کمال بدون این مؤلفه‌ی اخلاقی و تربیتی غیر ممکن می‌نماید. در ادامه چند مورد از برکت مهم تقوا در زندگی اشاره می‌کنیم:

1-روشن بینی و دست‌یابی به بصیرت دینی

انسان به واسطه ترس الهی  و مراقبت از خود و خویشتن داری و وارد نشدن در مناطق ممنوعه الهی به بصیرت درونی و قدرت تشخیص حق از باطل دست می باید ثمره وبرکت بسیار مهمی که او را از افتادن در دام شیاطین انسی و جنی محافظ مینماید:«يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا إِنْ تَتَّقُوا اللَّهَ يَجْعَلْ لَكُمْ فُرْقانا؛[انفال/29] اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد، اگر از خدا پروا داشته باشيد براى شما مايه تميز [ميان حق و باطل‏] قرار مى‏دهد.»

2-دست یابی به رضایت الهی

بزرگترین و مهمترین ثمره تقوا و ترس الهی رسیدن به قرب و رضایت الهی است زیباترین برکتی که نمی‌توان چیز را به اهمیت وارزش آن پیدا نمود. در فرهنگ قرآن این چنین بیان شده است که دست یابی به محبت الهی در سایه تقوا در زندگی میسر می‌شود کما اینکه خدای متعال می‌فرماید:«ْإِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُتَّقينَ؛ [توبه/4]خدا پرهيزگاران را دوست دارد.»

در روایتی از امام علی (علیه السلام) در اهمیت و ارزش تقوا این چنین بیان شده است:‌ «اِنَّ التَّقوى مُنتَهى رِضَى اللّه  مِن عِبادِهِ وَ حاجَتُهُ مِن خَلقِهِ فَاتَّقُوا اللّه  الَّذى اِن اَسرَرتُم عَلِمَهُ وَ اِن اَعلَنتُم كَتَبَهُ؛[2]نهايت خشنودى خداوند از بندگانش و خواسته او از آفريدگانش تقواست، پس تقوا از خداوندى بكنيد كه اگر پنهان كنيد مى داند و اگر آشكار سازيد مى‌نويسد.»

3-برون‌رفت از تنگناها

نجات از سختی‌ها و شبهات و آسان شدن کارها و مشکلات در سایه تقوا و ترس الهی میسر خواهد بود. کما اینکه خدای متعال در این خصوص می‌فرماید:««مَنْ يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجا؛[طلاق/2]و هر كه از خدا پروا كند براى او راه بيرون شدن [از هر دشوارى و اندوهى‏] پديد آرد.»«و مَن یَتَّقِ اللّهَ یَجعَل لَهُ مِن اَمرِهِ یُسرا؛[طلاق/4] و هر كه از خداى پروا كند- به طاعت او- او را در كارش آسانى پديد آورد.».«فَاَمّا مَن اَعطی واتَّقی  وصَدَّقَ بِالحُسنی  فَسَنُیَسِّرُهُ لِلیُسری؛[الیل/7-5]پس هر كه بخشيد- مال خود را- و پرهيزگارى كرد و آن [وعده‏] نيكو- پاداش اخروى- را باور داشت و راست انگاشت پس زودا كه او را براى راه آسان- خير يا راه راست و شريعت آسان يا بهشت يا همه اينها- آماده سازيم»

نکته دوم: با صادقین باشید

در فراز بعدی این آیه شریف خدای متعال به بندگان خود سفارش می‌فرماید که با صادقان باشند سوالی که در این خصوص مطرح می‌شود این است که صادقین چه کسانی هستند؟

با مراجعه به متون روایی پی‌خواهیم برد که روایات «صادقین» درآیه‌ی مورد بحث را اهل بیت عصمت و طهارت (علیه السلام)تفسیر کرده‌­اند:

1-حاکم حسکانی به سند خود از عبدلله بن عمر در تفسیر آیه­‌ی مورد نظر نقل کرده که گفت: « اتَّقُوا اللَّهَ » خداوند تمام اصحاب محمد (صلی الله علیه واله) را امر کرده که از خدا بترسند. آنگاه به آنان فرمود: «كُونُوا مَعَ الصَّادِقينَ» یعنی محمد (صلی الله علیه واله و سلم) و اهلبیتش.[3]

2- برید بن معاویه عجلی می‌گوید: از امام باقر (علیه السلام)درباره قول خداوند متعال «يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَ كُونُوا مَعَ الصَّادِقينَ » سؤال کردم؟ فرمود: «ایانا عنی خاصه؛ تنها ما را قصد کرده است».[4]

3- امام علی(علیه السلام) در مناظره‌ای فرمود: «شما را به خدا سوگند می‌دهم آیا می دانید هنگامی که خداوند آیه «يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَ كُونُوا مَعَ الصَّادِقينَ»[5]را نازل فرمود؟ رسول خدا (صلی الله علیه واله و سلم) (در آن هنگام) عرض کرد:

این آیه عمومی است یا اختصاص به افرادی خاص دارد؟ پیامبر (صلی الله علیه واله و سلم)فرمود: اما مؤمنین، مراد عموم آنان است که به آن (تقوا و همراهی با صادقین ) امر شده‌اند. واما «صادقین» مراد از آنها خصوص علی و اوصیای بعد از من تا روز قیامتند».[6]

پیام آیه:

از جمله مهمترین و زیباترین آموزه‌های قرآنی سفارش به تقوای الهی در زندگی است که ثمرات و برکات ارزشمندی همچون دستیابی به رضایت پروردگار عالم و برون رفت از سختی هاو مشکلات را به دنبال دارد و از جمله نکات بسیار مهمی که در فرهنگ قرآن به آن سفارش و تأکید فراوان شده بودن با صادقین است که در تفسیر و تبین معنایی صادقین در روایات حضرات معصومین (علیهم السلام) معرفی شده‌اند.»

____________________________

[1]. راغب اصفهانی،‌ مفردات الفاظ القرآن، ج2، ص888.

[2].كنزالعمال، ج10، ص143، ح28731

[3] .شواهد التنزیل:ج1ص341.

[4] .فرائدالمسطین؛ج1،ص312

[5] . توبه/ 119.

[6] .بحار الأنوار:‏ج33/ص 149.

Plain text

  • تگ‌های HTML مجاز:
  • آدرس صفحات وب و آدرس‌های پست الکترونیکی بصورت خودکار به پیوند تبدیل می‌شوند.
  • خطوط و پاراگراف‌ها بطور خودکار اعمال می‌شوند.
لطفا پاسخ سوال را بنویسید.
این سایت با نظارت اداره تبلیغ اینترنتی معاونت تبلیغ حوزه های علمیه فعالیت نموده و تمامی حقوق متعلق به این اداره می باشد.