مناظره ای در باره شادی در قرآن

19:04 - 1397/07/02

قرآن مخالف شاد بودن و شاد زیستن نیست. اما با شاد بودن متکبرانه و از روی هوا و هوس مخالف است.

شادی

حاج آقا! دوست من که در فضای مجازی است، شبهه ای در مورد مخالفت قرآن با شاد بودن، دیده که خیلی هم باعث تعجب او شده، ولی جوابی برای آن نداشته است.
گفتم: فکر کنم که من هم این شبهه را دیده باشم. یک عکس نوشته حاوی این نکته که یک آقای هنرپیشه بازیگر خارجی وصیت می کند که در مرگ من هر کس شادی کند با او حرف نمی زنم و بعد کنار آن از قول قرآن نوشته که: «إِنَّ اللَّهَ لَا يحُبُّ الْفَرِحِين]قصص/76] خدا شادى كنندگان را دوست ندارد.
گفت: بله همین است که اشاره کردی.
گفتم: همواره یکی از شگردهای شبهه افکنان در فضای مجازی این است که فرازی از یک آیه را گرفته و کاری به بقیه آن ندارند.
گفت: یعنی در این آیه مخالفتی از قرآن با شاد بودن نیست؟
گفتم: قطعا همین است که قرآن مخالف شاد بودن نیست. اما شاد بودن نیز حد و اندازه ای دارد. چنانکه آیه فوق نسبت به شادی بی حد و اندازه قارون، موضع گرفته است. «همانا قارون از قوم موسى بود كه بر آنان تعدى و تجاوز كرد، و از گنجينه‏ هاى مال و ثروت آن اندازه به او داديم كه حمل كليدهايش بر گروهى نيرومند گران و دشوار مى‏ آمد. [ياد كن‏] هنگامى كه قومش به او گفتند: [متكبرانه] شادى مكن، قطعاً خدا شادی کنندگان[متكبر و مغرور] را دوست ندارد.»(قصص/76) بنابراین آیه مخالف شادی متکبرانه است؛ نه مطلق شادی. آیا کسی چون قارون که به درد مردم کاری ندارد و به فکر عیش و نوش خود است، شاد بودن عیاشانه او باید مورد تایید باشد؟ آیا کسانی که اهل ایمان را تمسخر می کنند و یا کسانی که به خاطر ماشین مدل بالا و خانه کذایی، دیگران را تحقیر کرده و قهقهه سر می زنند، باید شادی آنها مورد تایید باشد؟ قطعا خیر؛ پس قرآن شادی عاقلانه را تایید می کند و در مقابل  شاد بودن به قیمت رنجش دیگران(مال خود را برخ دیگران کشیدن و تمسخر آنان و مانند آن) مورد تایید قرآن نیست. چنانکه در آیه 212 بقره می فرماید: «زندگى [زودگذرِ] دنيا براى كافران آراسته شده، و [به اين سبب‏] مؤمنان را مسخره مى ‏كنند، در حالى كه پروا پيشگان در روز قيامت [از هر جهت‏] برتر از آنان هستند.» و در آیه یازده حجرات می فرماید: «اى اهل ايمان! نبايد گروهى گروه ديگر را مسخره كنند، شايد مسخره شده‏ ها از مسخره كنندگان بهتر باشند.»
 گفت: حالا فهمیدم که منظور قرآن از شاد نبودن، شاد نبودن از روی هوا و هوس است. اما آیا در قرآن آیاتی هست که شاد بودن درست و منطقی را تبیین می کند؟
گفتم: در آیه 58 یونس، یک اصل کلی را در مورد شاد بودن درست و منطقی ارائه می دهد: «بگو به فضل و رحمت‏ خداست که [مۆمنان] باید شاد شوند و این از هر چه گرد مى‏ آورند بهتر است.» بنابراین اصل حاکم در زندگی مسلمان باید این باشد که شادی او مخالف با دستورات خدا نباشد(تمسخر دیگران، و...) و برعکس، شادی او در جهت کسب رحمت و فضل خدا(شاد کردن دل دیگران و کمک به آنان و...) باشد. در تایید این آیه خوب است به حدیثی از امام موسی کاظم(علیه السلام) که در باره شادی حلال و درست است؛ اشاره کنیم. آن حضرت می فرماید: «بکوشید که اوقات شبانه روزى شما چهار قسمت باشد. «...و قسمتى را هم در آن خلوت می کنید براى درک لذّت هاى حلال [و تفریحات سالم].(الحیات، ترجمه: احمد آرام، ج1، ص543)
گفت: حاج آقا بحث خوبی شد. اینها را به دوستم منتقل خواهم کرد.
گفتم: موفق باشید.

Plain text

  • تگ‌های HTML مجاز:
  • آدرس صفحات وب و آدرس‌های پست الکترونیکی بصورت خودکار به پیوند تبدیل می‌شوند.
  • خطوط و پاراگراف‌ها بطور خودکار اعمال می‌شوند.
لطفا پاسخ سوال را بنویسید.
این سایت با نظارت اداره تبلیغ اینترنتی معاونت تبلیغ حوزه های علمیه فعالیت نموده و تمامی حقوق متعلق به این اداره می باشد.