آیا یک دانش‌آموز می‌تواند ازدواج موقت کند؟

11:38 - 1395/07/12
facenema
ازدواج موقت

سوال: آیا یک دانش‌آموز می‌تواند ازدواج موقت کند؟

پاسخ: یکی از احکام و دستورات اسلام که ریشه در قرآن و سنت اسلامی دارد، ازدواج است. در فقه شیعه دو نوع ازدواج داریم: ازدواج دائم و ازدواج موقت، هر فردی می‌تواند بسته به شرایطی که دارد ازدواج دائم یا موقت کند. به عبارتی نمی توانیم بگوییم چون ازدواج موقت شرعی است پس ازدواج دائم نیاز نیست و یا بر عکس بگوییم با وجود ازدواج دائم نیازی به ازدواج موقت نیست، بلکه باید شرایط را در نظر گرفت و از هر یک در جایگاه مناسب استفاده کرد.
نکته‌ای که باید خاطر نشان شوم این است که حلال بودن امری دلیل نمی‌شود که هرکسی بخواهد آن را انجام دهد بلکه باید تمام جوانب امر سنجیده شود. مثلا یک کودکی که خوب و بد را تشخیص می‌دهد می تواند حیوانی را ذبح کند[1] اما آیا در غیر موارد ضروری می توان این کار را به بچه سپرد؟ در مسئله ازدواج موقت هم همین طور است درست است که ازدواج موقت شرعا برای هر شخصی حلال است اما جوانب قضیه هم باید سنجیده شود.

در ذیل به موانع ازدواج موقت دانش‌آموزی اشاره می کنیم:

1- اصل بر ازدواج دائم است: در ازدواج اسلامی اصل بر نکاح دایم است. قرار این است که زن و مرد تا پایان عمر با هم قرار زندگی و تشکیل خانواده ببندند و ازدواج موقت در واقع راهی برای نجات از تنگنا و دشواری زندگی است. روابط ازدواج دایم و موقت را می‎توان به رابطه غذا و دوا تشبیه کرد. اصل بر این است که انسان از راه غذا ادامه حیات دهد و زندگی او صورت طبیعی و عادی داشته باشد. درست است که مصرف دارو بصورت موقتی وسیله نجات انسان است امّا نمی‎توان بنای زندگی را بر آن قرار داد. ازدواج موقت نیز راه مطمئن و مناسبی که بتواند بصورت دایمی مشکلات جوانان را حلّ کند، نیست.

2- شرایط جامعه: دانش‌آموزان اگر بخواهند با دختر خانمی که تاکنون ازدواج نکرده طرح ازدوج موقّت بریزند، بدون اذن پدر یا جدپدری دختر امکان‎پذیر نیست.[2] و از آنجا که طرح ازدواج موقّت، مقبولیت عمومی ندارد، اولاً پسر و دختر حاضر نخواهند شد مسأله را با پدر و مادر دختر در میان بگذارند، و اگر در میان بگذارند، مورد تأئید و پذیرش آنها واقع نخواهد شد؛ لذا یا بدون اطلاع آنان اقدام به ازدواج موقّت باید بکنند، که خود کاری است خلاف شرع و حرام، و یا در صورتی که با خانواده‎ها در میان بگذارند و آنان مخالفت نمایند، باعث اختلافات و تضاد با پدر و مادرها خواهد شد. صورت دیگری که احتمال دارد این است که دانش‌آموزان با خانم‎هایی که قبلاً ازدواج کرده و به عللی از شوهران قبلی خود جدا شده یا طلاق گرفته‎اند، طرح ازدواج موقت بریزند، در این صورت گرچه اذن پدر و جد پدری خانم شرط نیست[3] امّا از نظر روان‎شناختی ترکیب مناسبی نخواهد بود. زیرا خانمی که در ازدواج اوّل موفق نبوده و در اثر ناسازگاری با شوهر، طلاق گرفته است، یا شوهرش را از دست داده است، علاوه بر آن‎که از نظر سنّی با هم تناسب لازم را ندارند، از نظر روحی و عاطفی شرایط مناسب برای ازدواج با جوانان و نوجوانان را نخواهند داشت؛ خاطرات تلخ و شیرین دلبستگی‎ها یا نفرتی که از شوهر قبلی‎اش دارد، قطعاً روی زندگی جدید وی اثر می‎گذارد. جوانان یا نوجوانانی که برای اولین بار زندگی مشترک را می‎خواهند تجربه کنند و روح لطیف و طبع ملایم آنها با هیچ دغدغه ذهنی جز عشق و امید آشنا نیست، چگونه می‎تواند گم‎شده خود را در وجود خانمی که تجربه شکست و ناامیدی را پشت سر گذاشته است، بیابد. در این صورت، ازدواج موقت ضربه عاطفی شدیدی به دانش‌آموزان وارد خواهد نمود و فرصت ازدواج دائم را در آینده از آنها می‌گیرد.

3- مشکلات بهداشتی و تنوع طلبی: این نوع ازدواج ممکن است باعث اعتیاد و زیاده روی دانش‌آموزان شده و مشکلات دیگری به وجود آورد، و حال آن که اکنون وقت رشد و بالندگی آنها از جهت روحی، معنوی، جسمی، روانی، اجتماعی، تحصیلی و… است. غریزه جنسی قانع پذیر نیست و بر عکس زیادی خواه و تنوع طلب است و از طرفی با توجّه به این‎که مسایل بهداشتی به صورت صحیح در جامعه رعایت نمی‎شود، امکان دارد افراد از طریق ازدواج بصورت موقت و اختلاط‎های پیاپی به انواع بیماری‎های مقاربتی از آن جمله ایدز متبلا شوند.

پی‌نوشت‌ها:
1- توضیح‌المسائل سید علی سیستانی مسأله ۲۶۱۱
2- بنی‎هاشمی خمینی، سید محمد حسن، توضیح المسائل مراجع، دفتر انتشارات اسلامی، ج ۲، ص ۳۸۷، مسأله ۲۳۷۶.
3- حر عاملی، محمد بن حسن، وسایل الشیعه، ج ۱۴، ص ۲۰۴ـ۲۰۱ و نیز بنی‎هاشمی خمینی، سید محمد حسن، همان، ص ۳۸۸، مسأله ۲۳۷۷

نظرات

Plain text

  • تگ‌های HTML مجاز:
  • آدرس صفحات وب و آدرس‌های پست الکترونیکی بصورت خودکار به پیوند تبدیل می‌شوند.
  • خطوط و پاراگراف‌ها بطور خودکار اعمال می‌شوند.
Image CAPTCHA
متن تصویر را در کادر وارد نمائید.
این سایت با نظارت اداره تبلیغ اینترنتی معاونت تبلیغ حوزه های علمیه فعالیت نموده و تمامی حقوق متعلق به این اداره می باشد.
Online: 250