زرتشت آئینی توحیدی

12:43 - 1396/07/19

ماهیت آیین زرتشت با توجّه به سروده‏ هاى مذهبى اولیه زرتشت، کاملاً توحیدى است، اما دقّت در آموزه‏‌هاى مطرح دراوستا  نشانه‏ هایى از انحرافات شرک آلودی مانند دوگانه پرستى را پدیدار است، که توسط زرتشتیان بعدى و مانى بوده است. 

زرتشت

پرسش: آیا زرتشت(پیامبر زرتشتیان) شیطان پرست بوده است؟ آیا دین زرتشت ساخته ذهن انسان است؟اشتباهاتی در دین زرتشت که ثابت می کند دین زرتشت دروغ است چه  اشتباهاتی هستند؟

پاسخ: در مورد اینکه فعالیت پیامبر زرتشتیان دارای انحرافات شرک آمیزی مانند شیطان پرستی بوده و یا دین زرتشت ساخته ذهن خود اوست، باید گفت ماهیت آیین زرتشت با توجّه به سروده‏ هاى مذهبى اولیه زرتشت، ماهیتى کاملاً توحیدى است، اما دقّت در آموزه‏‌هاى مطرح در اوستا نشانه‏‌هایى از انحرافات شرک آلودی مانند دوگانه پرستى را پدیدار مى‏‌کند. بروز این نشانه‌‏ها، توسط زرتشتیان بعدى و مانى بوده است. پس با توجه به آموزه‏‌هاى شرک آلود اوستاى کنونى، آیین زرتشت در دام تحریف گرفتار آمده است. اگر چه این آیین، پیامبرى الهی دارد و ریشه در آسمان، امّا از تعالیم و آموزه‌‏هاى وحیانى و توحیدى پیامبر خویش منحرف شده است. مانند انحرافات شرک آلودی که در مسیحیت و یهودیت شکل گرفته است.

دلائل اینکه آیین زرتشت یکى از ادیان الهی و توحیدی است؛ ماهیت آموزه‏‌هاى آیین زرتشت و تأیید قرآن بر وحیانى بودن آیین زرتشت است. ماهیت آموزه‏‌هاى آیین زرتشت با توجه به مجموعه سروده‏‌هایى که 3500 سال قبل توسط خود زرتشت طرح گردید و به زبان شعر راه زندگى شایسته در آن نشان داده به نام گات‌ها [1] آیین زرتشت را آیینى صددرصد توحیدى و عاری از مباحث شرک آلودی چون شیطان پرستی جلوگر می کند. اغلب محققان زرتشت شناس، آن گاه که گات‌ها را بررسى کرده‏‌اند، دریافته‌‏اند که زرتشت از توحیدى خالص سخن مى‏‌گوید. اسطوره‌‏هاى شرک آمیز بعدى، در اوستاى متأخّر و مذهب مانى به انجام رسید. در حقیقت پیروان زرتشت توحید با عظمتى را که به وسیله او مطرح شده بود را مانند دین مسیحیت به چند خدایى تبدیل کردند.[2]

لذا پیامبر زرتشت آیینى توحیدى بنا کرد، اما در کتاب اوستا کنونی، کتاب مقدس زرتشتیان، نشانه‏‌هاى چند خدایى آشکار مى‏‌شود که برخلاف روح خداى مستقلی است که پیامبر زرتشتیان ارائه کرده است؛ از این روى آیینى که به زرتشت نسبت مى‌‏دهیم آیینى تحریف شده و دور از آموزه‏‌هاى نخستین پیام آور آن است.
 آموزه‏‌هاى اعتقادى آیین زرتشت نیز گواه بر این مدعاست، خدایى که در گات‌ها به نظاره آن مى‌‏نشینیم، خدایى واحد و خالق همه جهان است. خالقى که به هیچ جا و مکان و زمان و قوم خاصى وابستگى ندارد. در گات‌ها خداوند، به عنوان علم مطلق، خالق همه پدیده‏‌ها، اعظم، رحیم و عادل و قادر بر همه چیز معرفى مى‏‌شود. با چنین برداشتى جا براى هیچ صنم و بت و خداى درجه دوم باقى نمى‏‌ماند.[3] تا چه برسد به انحرافاتی مانند شیطان پرستی.

زرتشت (علیه‌السلام) به عنوان یک پیامبر الهی و در لباس یک موحد واقعى؛ خداوند را در اوج توحید مى‌‏ستاید و با دلدادگى چنین آغاز مى‏‌کند: «اى خداوند هستى بخش! با فروتنى از تو پرسشى دارم. آیا آن که دلداده تو است پرستش تو را چگونه باید به جاى آورد؟ اى مهین دلدار! دلم از مهر تو لبریز است، بشود که ما در پرتو راستى و درستى از یاریت برخوردار گردیم و دل‌مان از پرتو نور پاک روشن گردد.»[4]

در اعتقادات اصیل زرتشت، عالم و هستی آفریده خداست و او نگه دارنده و حاکم بر آن. جهان کاملاً به وجود خداوند وابسته است، به گونه‌‏اى که بدون اراده و آگاهى او هیچ پدیده‌‏اى رخ نمى‌‏دهد. اهورامزدا (خداوند) جهان را با هدفى کاملاً اخلاقى ساخته است[5] و مانند اسلام، براى انسان منزلت والایى قایل است. انسان پاک و بدون گناه و آزاد است تا با اختیار خود راه نیکى یا بدى را برگزیند.[6]

این آیین همانند دیگر ادیان توحیدی بر این باور است که روح انسان با مرگ جسم او از بین نمى‌‏رود. انسان با توجه به اعمال خویش، به بهشت یا جهنم مى‌‏رود.[7] در کتاب گات‌ها تعالیمی وجود دارد که با تعالیم بخش‌های اوستا متفاوت است. این تعالیم در شش اصل آمده و در اصل ششم بیان شده: انسان پس از مرگ از پل چینود(گزینش) عبور می کند؛ پلی که گناه‌کاران نمی‌توانند از آن بگذرند، سرانجام نیکان بهشت و سرانجام بدکاران دوزخ خواهد بود.[8] گاهى هم به طور اشاره از یک عالم پس از مرگ در گات‌ها سخن رفته است.[9] لذا جاودانگی روان و بقای انسان پس از مرگ، پاداش کارهای نیک و مجازات اعمال زشت، در بهشت و دوزخ و رستاخیز را از پایه‌ها و بنیادهای توحیدی دین زرتشت است.

قرآن بر وحیانى بودن آیین زرتشت صحه گذاشته و پیروان آن را «مجوس» خوانده است و درباره ایمان آنان می‌فرماید: «إِنَّ الَّذِینَ آمَنُوا وَ الَّذِینَ هادُوا وَ الصَّابِئِینَ وَ النَّصارى‏ وَ الْمَجُوسَ وَ الَّذِینَ أَشْرَکُوا إِنَّ اللَّهَ یَفْصِلُ بَیْنَهُمْ یَوْمَ الْقِیامَةِ إِنَّ اللَّهَ عَلى‏ کُلِّ شَیْ‏ءٍ شَهِید [حج/ 17] کسانى که ایمان آورده‏‌اند و یهود و صابئان و نصارى و مجوس و مشرکان، خداوند در میان آن‌ها روز قیامت داورى مى‏‌کند و حق را از باطل جدا مى‌‏سازد، خداوند بر هر چیز گواه است.» بر اساس روایات اسلامى که از جانب امامان شیعه(علیهم‌السلام) به ما رسیده است. مجوس، صاحب کتاب و پیامبر، معرفى مى‏‌شوند.[10] این روایات، گویاى آن است که هسته‏‌هاى اولیه آیین الاهی زرتشت، توسط پیروان، دستخوش تحریف قرار گفته است. پس برداشت صحیح از روایات تنها حکایت از بروز فرآیند تحریف در آیین زرتشت دارد نه حکایت از نوع آن.

در نتیجه: ماهیت آیین زرتشت کاملاً توحیدى است، اما نشانه‏‌هایى از انحرافات شرک آلودی مانند دوگانه پرستى توسط زرتشتیان بعدى و مانى پدیدار شده است.
__________________________________________
پی نوشت:
[1] . زرتشت، آشتیانى، جلال الدین، شرکت سهامى انتشار، چ 1371، ج 6.
[2] . دین‏شناسى تطبیقی،  ص 107، کدارنات تیواری، مترجم مرضیه شنکائی ناشر: سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها (سمت)، تاریخ نشراردیبهشت، 1394.
[3] . زرتشت، همان ص 122، دین‏شناسى تطبیقی، همان،  ص 108 و 107.
[4] . زرتشت، همان، ص 133.
[5] . دین‏شناسى تطبیقی، همان، ص 110 و 109.
[6] . همان، ص 110.
[7] . همان، ص 112.
[8] . ادیان آسیایی ، ص 42 و 43 ، عبدالرحیم سلیمانی اردستانی، ص 112.
[9] . دین‏شناسى تطبیقى، همان، ص 112.
[10] . الحر العاملى، حسن، وسایل الشیعه، ص 96؛ مکارم شیرازى، ناصر، تفسیر نمونه، قم، دارالکتب الاسلامیة، ج 1361 ج 14، ص 46.

امتیاز: 
Average: 3 (1 vote)

Plain text

  • تگ‌های HTML مجاز:
  • آدرس صفحات وب و آدرس‌های پست الکترونیکی بصورت خودکار به پیوند تبدیل می‌شوند.
  • خطوط و پاراگراف‌ها بطور خودکار اعمال می‌شوند.
این سایت با نظارت اداره تبلیغ اینترنتی معاونت تبلیغ حوزه های علمیه فعالیت نموده و تمامی حقوق متعلق به این اداره می باشد.
Online: 238